خشچال، خط‌الرأس اصلي رشته کوه البرز (1)

خشچال، خط‌الرأس اصلي رشته کوه البرز (1)

قله خشچال مرز بین تنکابن و رامسر از یک طرف و مرز این دو شهر با الموت (استان مازندران و استان قزوین) از طرف دیگر و در جنوب منطقه اشکورات واقع شده است. 

از سمت غرب زیورچال (3658 متر) را روی یال صخره ای خود دارد. از سوی شرق به قله گازچال (3783 متر) با یال صخره ای و برج های دندانه ای دیدنی است. از سوی شمال دیواره چندصدمتری آن به یخچال دائمی و قله پلهم دشت و در نهایت به روستای میج آخرین آبادی اشکور بالا می رسد. از طرف جنوب به زرابای رودبار دریاچه اوان و روستای وَرِبُن ختم می گردد. رودخانه های دوهزار از دامنه های شمال شرقی این کوه و رودخانه پل رود کلاچای از دامنه های شمال غربی این کوه و پلهم دشت و بلور سرچشمه می گیرند. علف زارها، مراتع، گوسفندسراها، چشمه ها، برف چال ها و یخچال هایی که تا پایان فصل گرما در جای جای شمالی این قله دیده می شود و سرشاخه های پل رود بخشی از مناظر شمال خش چال می باشد. 

قله از جانب جنوبی از روستای وَرِبُن که در 75 کیلومتری شمال شرقی قزوین واقع شده است، شروع می شود. با عبور از یال سمت شرق به جانب چشمه گلپری (غرب) تغییر مسیر داده کم کم وارد یال طولانی و بلند سنگی شده و با شیب حدود 40 درجه به زیر قله رسیده و از روی تپه بلند خاکی به قله می شود دست یافت. کل مسیر کوهپیمایی پنج ساعت زمان می برد. سهل الوصول ترین راه رسیدن به قله از طریق جبهه جنوبی آن، یعنی وَرِبُن و چشمه گلپری است. امروز از برکت وجود جاده ها که تا نزدیکی آن پیش آمده است از ارزش صعود آن کاسته شده است. 

مسیر صعود قله خش چال از جانب شمال 

فاصله تنکابن از طریق نوار ساحلی تا کلاچای حدود 45 کیلومتر است. از کلاچای مسیر جاده آسفالته را به سوی جنوب تغییر داده و راه رحیم آباد را در پیش میگیریم از جنگل ها، مزارع برنج، باغات چای، فندق و روستاهای جنگلی که در دو طرف رودخانه بزرگ پل رود قرار دارند گذشته، به انتهای حوزه روستاهای کلاچای در گیلان و ابتدای آبادی های اشکورات بالا در استان مازندران می رسیم از اینجا جاده خاکی می شود تا اخرین روستا بالا اشکور میج حدود یک و نیم ساعت راه خاکی را طی می کنیم. این روستا در میان صخره های بلند و قله های اطراف محصور شده است. جالب است بدانیم که رودخانه پل رود، از کنار ساحل دریا تا این نقطه با ما هم مسیر بوده و قرار است تا پای قله خشچال در کنارش باشیم. اهالی زحمت کش و مهربان میج در مزارع لوبیا، عدس، گندم، جو، باغات فندق، گردو و علفزارهای وسیع خود مشغول کار و تلاش اند. از دره رود حاشیه روستای میج، به سوی جنوب، شروع کوهپیمایی ماست. به زودی از ده بیرون می زنیم آبشارهای مسیر رودخانه، مزارع و باغات پر رونق و چشم اندازهای زیبا بهترین فرصت برای عکاسی اند. پس از یک ساعت و نیم راهپیمایی در حاشیه رودخانه به دره پر پیچ و خم و تپه های اطراف ریواس دره می رسیم. نیم ساعت بعد از رودخانه فاصله گرفته و کم کم روی یالچه ای پرشیب بالا می رویم. اکنون چهار ساعت است که بدون اتلاف وقت توانسته ایم به سنگ چین چوپان های الموت برسیم. پس از استراحتی کوتاه مسیر جنوب را روی یالچه های متعدد پی گرفته و دو ساعت بعد خود را به ابتدای یخچال های وسیع قله می رسانیم. از این نقطه دو راه در مسیر پیش رو داریم یکی به سوی غرب که بدون کمترین درگیری پس از چهار ساعت تلاش با شیب متوسط 40 درصد به اول گردنه زیور چال به قله خشچال می رسد. راه دیگر به سوی شرق که باید از برف چال ها و یخچال های متعدد و طولانی پس از دو ساعت تلاش خود را به روی گردنه زین اسبی شرقی که قله پلهم چال با یال خود تا قله خشچال ادامه دارد به کنار سنگ چین شکارچیان برسانیم که زیر قله پیرزن گورسر قرار دارد. 

برگرفته از کتاب بوم شناخت البرز شمالی به قلم و پژوهش آقای پرویز مشهدی

نظرات بازدیدکنندگان